Hipokid : Çocuğunuzun ilgi alanı, yaş grubu, tercih ettiğiniz lokasyon gibi kriterlere göre tam size uygun aktiviteleri keşfedeceğiniz harika bir platform.

Günümüz dünyasında dikkat, belki de en çok zorlanan bilişsel becerilerden biri. Gün içerisinde maruz kaldığımız ekranlar, hızlı akan uyaranlar, reklamlar… Tüm bunların ortasında çocuğunuzun bir işe odaklanmakta zorlanması sizi zaman zaman endişelendirebilir. “Acaba yeterince dikkatli mi?”, “Bir şeyleri kaçırıyor mu?” gibi soruların cevabını düşünebilirsiniz. Dikkati desteklemenin doğal, keyifli ve bilimsel olarak etkisi kanıtlanmış yollarından birinin de müzik olduğunu biliyor muydunuz? Üstelik bu destek yalnızca bir enstrüman çalmaktan ibaret değil; ritim, melodi, tempo ve müzikle etkileşim çocuğunuzun beyninde çok yönlü bir çalışma alanı açıyor. Peki müzik, dikkat becerilerine tam olarak nasıl katkı sağlar? Gelin, birlikte inceleyelim.

1. Seçici Dikkati Güçlendirir
Seçici dikkat, çocuğunuzun çevredeki birçok uyaran arasından gerekli olana odaklanabilme becerisidir. Bir sınıf ortamında öğretmeni dinlemek, oyun sırasında kurallara odaklanmak ya da bir yönergeyi takip etmek bu beceriyle ilgilidir. Yapılan araştırmalar, düzenli müzik eğitimi alan çocukların seçici dikkat becerilerinde anlamlı gelişmeler olduğunu gösteriyor. Yine aynı çalışma müzikle ilgilenen çocukların arka plan gürültüsünde konuşmayı ayırt etme becerilerinin daha güçlü olduğu bulunmuş. Kısacası; ritmi dinlemek, melodiyi takip etmek, “Şimdi mi çalacağım?” diye beklemek… Bunların hepsi dikkat becerilerini güçlendirir.

2. Sürdürülmüş Dikkati Destekler
Bir işe başladıktan sonra dikkati devam ettirebilmek, özellikle küçük yaşlarda zorlayıcı olabilir. Müzik, burada doğal bir antrenör gibidir. Bir ritmi baştan sona takip etmek ya da bir şarkıyı yarım bırakmadan tamamlamak, sürdürülmüş dikkat için güçlü bir egzersizdir. Üstelik bu süreç sıkıcı değildir. Çocuğunuz “çalıştığını” fark etmeden, keyif alarak odaklanmayı öğrenir. Ebeveyn olarak sizin için de oldukça rahatlatıcı bir yöntem, değil mi?

3. Çalışma Belleği ile Dikkati Birlikte Çalıştırır
Dikkat tek başına çalışan bir beceri değildir; özellikle çalışma belleği ile yakın ilişki içindedir. Çocuğunuzun bir bilgiyi aklında tutup onunla işlem yapabilmesi, yönergeleri hatırlaması ya da bir sıralamayı takip etmesi bu alanla ilgilidir. Müzik çalışmaları sırasında ritmi hatırlamak, sıradaki sesi beklemek ya da tekrar etmek, çalışma belleğini aktif tutar. Müzik eğitimi çalışma belleği kapasitesini artırarak dikkat performansını dolaylı yoldan güçlendirir. Yani müzik; “dinle – hatırla – uygula” üçlüsünü aynı anda çalıştırır.

4. Duygusal Regülasyon Sayesinde Dikkat Süresi Artar
Bazen dikkat sorunlarının altında yatan şey, bilişsel değil duygusal olabilir. Aşırı hareketlilik, huzursuzluk, içsel gerginlik… Bunlar varken odaklanmak gerçekten zordur. Müzik, sinir sistemini düzenleyici bir etkiye sahiptir. Ritim çalışmaları özellikle beden farkındalığını artırır ve çocuğunuzun kendini regüle etmesine yardımcı olur. Daha sakin bir beden, daha hazır bir zihin demektir. Bu da dikkatin önünü açar.

5. Planlama Becerilerini Geliştirir
Müzik yaparken aynı anda dinlemek, hareket etmek, sıra beklemek ve uyum sağlamak gerekir. Bu süreçte çocuğunuz çoklu dikkat becerilerini kullanır. Özellikle grup halinde yapılan müzik çalışmaları, dikkatini yalnızca kendisine değil, çevresine de yöneltmesini sağlar. Bu şekilde planlama becerisi gelişir. Yapılan araştırmalar müzikle ilgilenmenin zamanlama ve dikkat koordinasyonunu güçlendirdiğini ortaya koymuştur. Bu beceriler günlük yaşamda; oyun sırasında kurallara uymada, sınıf ortamında uyum sağlamada büyük rol oynar.

Peki Evde Ne Yapabilirsiniz?
Müzik eğitimi yalnızca “yetenek” meselesi değildir. Asıl kazanç, sürecin kendisindedir. Çocuğunuzun ritmi tutması, bir melodiyi dinlemesi ya da bir şarkıya eşlik etmesi; mükemmel yapmasından çok, sürece katılmasıyla anlam kazanır. Çünkü burada hedef bir performans değil, dikkatin doğal yollarla desteklenmesidir. Evde küçük ama düzenli müzik anları yaratabilirsiniz. Birlikte ritim tutmak, mutfakta kaşıklarla tempo yapmak ya da sevdiğiniz bir şarkıyı ritimle eşlik ederek söylemek gibi basit oyunlar bile çocuğunuzun dinleme, bekleme ve odaklanma becerilerini harekete geçirir. Üstelik bu anlar, “hadi çalışalım” baskısı olmadan gerçekleştiği için çok daha etkilidir. Zaman zaman müziği hareketle birleştirmek de oldukça faydalıdır. Ritme göre yavaşlamak, hızlanmak, durmak ya da sırayla ses çıkarmak; beden farkındalığını artırırken dikkatin bedende organize olmasına yardımcı olur. Özellikle enerjisi yüksek olan çocuklar için bu tür çalışmalar, odaklanmaya geçişi kolaylaştırır.

Elbette evde yapılan çalışmalar çok kıymetlidir; ancak bazı durumlarda profesyonel ve yapılandırılmış bir ortam, bu kazanımları çok daha güçlü ve kalıcı hale getirir. Uzmanlar tarafından planlanan ritim ve müzik çalışmaları, çocuğunuzun gelişim düzeyine uygun olarak ilerler; dikkat, duygu ve hareket becerileri birlikte ele alınır. Böylece müzik, sadece eğlenceli bir etkinlik değil, çocuğunuzun dikkat gelişimini destekleyen bütüncül bir araç haline gelir.

Gönül Yeprem ile Ritim Atölyesi’ni Kaçırmayın!
Hipokid aktiviteleri arasında yer alan Gönül Yeprem’in Ritim Atölyesi, müziği sadece eğlence değil, bilişsel gelişimi destekleyen bir araç olarak ele alır. Ritim, hareket ve dikkat çalışmaları bir araya gelerek çocuğunuzun hem odaklanma becerisini hem de beden-zihin uyumunu güçlendirmeyi hedefler. Gönül Yeprem ile Ritim Atölyesi hakkında detaylı bilgi ve kayıt için buraya tıklayabilirsiniz.

Unutmayın, dikkat gelişimi uzun bir yolculuktur. Bu yolculukta müzik, hem çocuğunuz hem de sizin için keyifli bir eşlikçi olabilir.

Kaynakça
Bergman Nutley, S., & Klingberg, T. (2014). Effect of working memory training on working memory, arithmetic and following instructions. Psychological Research
Habibi, A., Ilari, B., Crimi, K., Metke, M., Kaplan, J. T., Joshi, A. A. Damasio Childhood music training induces change in micro and macroscopic brain structure: Results from a longitudinal study. Cerebral Cortex
Hannon, E. E., & Trainor, L. J. (2007). Music acquisition: Effects of enculturation and formal training on development. Trends in Cognitive Sciences
Strait, D. L., & Kraus, N. (2011). Playing music for a smarter ear